Brief aan Marc

Pas toen ik deze titel formuleerde, zag ik de analogie met het boek van Henri Nouwen. Die analogie is niet doelbewust. Ik had een discussie op Facebook met een oud-collega van mij en hij heet nu eenmaal Marc.

We bespraken religieuze oorlog. De strijd tussen kampen die het eigen gelijk willen verdedigen. Marc bepleitte autonome cultuurzônes over de wereld, waarbij de ene zône zich niet mag mengen in de maatschappij-inrichting van de andere zône. Ik begrijp de belangstelling. Ik ben het met Marc eens dat cultuurverschillen, en verschillende religies, naast elkaar mogelijk moeten zijn. Als iemand geen varkensvlees wil eten, niet uit gezondheidsoverwegingen maar omdat dit onderdeel is van zijn religie, dan is ook mij dat geen doorn in het oog. Hij mag uiteraard naar Mekka bidden als dat binnen zijn religie afgesproken is en hij mag bij een jaarlijks feest de andere feestgangers overstrooien met gekleurd poeder. Ik denk zelfs dat hiervoor geen cultuurzônes nodig hoeven te zijn, en ik denk dat Marc dat met mij eens is. Je mag ook pal naast mij wonen en geen varkensvlees eten, naar Mekka bidden of een feest met gekleurd poeder vieren. Als dat poeder bij mijn voordeur is beland, poets ik even extra. Eens per jaar is dat geen enkele moeite. Komt juist wel mooi uit.

Maar ik vind wel dat er een aantal universele waarden zijn. Rechten die gelden voor ieder mens, ongeacht de cultuur. Waarden die, als ze nu nog missen, via onderwijs doorgegeven moeten worden en als dat via onderwijs niet kan, maar er wel nood aan is, dan door de cultuurzône te bevrijden van de macht die die waarden tegenhoudt. Marc antwoordde dat ik het over kruisridders had. Historisch niet juist, maar daar ga ik nu niet op in. In Marc’s interpretatie van kruisridders ben ik er één en dat is wel correct.

Ik vind namelijk dat kindbruiden niet kunnen. Elk kind moet de volledige tijd krijgen om zich op te leiden. Je kunt beter niet zwanger worden tijdens je puberteit want je voortplantingsorganen zijn nog niet volgroeid en dat kan leiden tot jarenlange lichamelijke klachten. Ik vind vrouwenbesnijdenis niet acceptabel (over jongensbesnijdenis ben ik nog niet zeker: levert het schade of niet?). De besnijdenis van vrouwen levert jarenlange medische klachten op. Ik vind dat het doden van mensen met albinisme om de veronderstelde geneeskracht van hun ledematen met hand en tand bestreden moet worden. Ik vind dat kindsoldaten een misdaad zijn. Volwassenen kunnen hun daden in een oorlog al moeilijk verwerken, kinderen missen na oorlogshandelen elk referentiekader. Je brengt kindsoldaten in een schimmige wereld (cultuurzône) waarin ze niet meer weten wat goed en kwaad is en waarin ze zich niet meer staande kunnen houden. Al hun zekerheden zijn weggehaald. Ja, ik vind dat we dat in het westen beter juridisch hebben vastgelegd en ja, ik vind dat we kindsoldaten, mensen met albinisme, vrouwen en kindbruiden in bescherming mogen nemen. Desnoods met geweld tot zij een stabiele omgeving hebben. Ja, ik vind dat we daar andermans cultuur mogen aantasten.

Niet dat we het in het westen consequent beter hebben geregeld. Ik denk dat de onvrede met onze cultuur terecht is. We hebben aangeleerd ons te richten op persoonlijk succes. We vervreemden van anderen en accepteren anderen minder snel. Mensen vereenzamen. Mensen blijven ongewenst kinderloos omdat ze te lang wachten vanwege een voor hun ongeschikte omgeving om kinderen te krijgen. Dat proberen we medisch op te lossen door mensen langer vruchtbaar te houden, maar het lichaam is het probleem niet. De omstandigheden zijn dat wel. Er zijn neutrale onderzoeken gedaan naar de bevordering van geluk. Wanneer voelen mensen zich goed? De conclusie is dat we ons beter voelen als we onderdeel zijn van een groep mensen en samenwerken. We worden gelukkig als we iets voor anderen betekenen en zij iets voor ons betekenen. We zijn kuddedieren en willen er voor elkaar zijn. Dat gaat niet goed in het westen.

Dus nee, ik vind niet dat men overal ter wereld westers moet worden en ik beschouw mezelf niet superieur. Maar je maakt mij niet wijs, Marc, dat jij kindbruiden, moord op albino’s, kindsoldaten en vrouwenverminking wel acceptabel vindt, zolang anderen dat hun cultuur hebben gemaakt.

 

Advertenties

Ten ways to be a taoist each day

En deze geboden werken ook als je geen belangstelling hebt voor het daoïsme.

.

1. Control your diet

2. Stretch, train to get stronger, walk

3. Be peaceful and moral

4. Be kind to others

5. Educate yourself

6. Pursue at least one discipline in depth

7. Reflect and meditate

8. Set goals and pursue them

9. Overcome your fear of death

10. Remember that Tao brings all that you need

 

– Deng Ming-Dao

Ongerechtvaardigd

Het probleem van het kwaad is een weerspiegeling van onze buitensporige verwachtingen en eisen ten aanzien van de wereld en van God, en van onze behoefte ten koste van alles ons lijden te verklaren (…) In feite blijkt het probleem van het kwaad een teken te meer te zijn van onze neiging tot beschuldigen en van ons ongerechtvaardigde gevoel ergens recht op te hebben.

Robert C. Solomon

Gesubjectiveerde religieuze cultuur

Het is een illusie te menen dat de huidige westerse wereld – die borg staat voor godsdienstvrijheid – een wereld is waarin een religieus mens zich thuis kan voelen. Kenmerk van religie in de eigenlijke zin van het woord is op zijn minst de oriëntatie van de mens op een hem omvattende dimensie. Daarin leeft hij niet primair voor zichzelf, maar maakt God of het heilige de ultieme zin of grond van het bestaan uit. Het leven van de enkeling staat in dit teken en ontvangt van hieruit zijn bovenindividuele richting.

Op wat voor manier dit gebeurt, hangt af van de religieuze ervaring en hoe die in het feitelijke doen en laten van mensen gestalte krijgt. Wat de substantie of het wezenlijke is van een bepaalde religieuze ervaring is volgens Hegel niet louter gelegen in de voorstellingen van de religie, maar in de manier waarop een gemeenschap daadwerkelijk leeft. Daarin wordt namelijk duidelijk welke voorstellingen binnen die gemeenschap wezenlijk zijn en welke niet.

Wat islam en christendom werkelijk zijn, spreekt dus uit hun culturen, niet slechts uit de geschriften waarop zij zich baseren. Er gaapt in die zin ook een kloof tussen het christendom van het Morgenland en dat van het Avondland. Wie bijvoorbeeld wil weten wat de geest is van het Nederlandse protestantisme in de Gouden Eeuw, moet ook kijken naar de schilderijen uit die tijd. Het beeld van de preutse, zuinige calvinist wordt daardoor op zijn zachtst gezegd genuanceerd.

We dienen te beseffen dat religie door de aard van onze moderne wereld volledig in de privé-sfeer wordt gedreven en daarmee ‘objectief’ wordt gesubjectiveerd en gerelativeerd – wat hoe dan ook tegen de aard van het religieuze indruist, waarin immers de hoogste waarheid en zin van het bestaan worden gesitueerd.

De New Age-levensstijl als een nieuwe vorm van ‘religie’ is veelal niet meer dan een manifestatie van een volledig gesubjectiveerde pseudo-religiositeit. De sterk geseculariseerde westerse wereld, die al belangrijkste principe het vrije individu belijdt, heeft dan ook in hoge mate een atheïstisch karakter, met name in Europa. Zij wordt nauwelijks meer direct door een religie geïnspireerd en vormgegeven; of het moeten de religieuze oerervaringen zijn die nu van hun oorsprong zijn losgeweekt en daarmee ook zijn getransformeerd, zoals bijvoorbeeld de idee van de vrijheid van het individu, die zijn wortels voor een belangrijk deel heeft in de Europees-christelijke levenservaring.

– Ad Verbrugge in: Tijd van Onbehagen

The way

Tao
“the way”, “the path”. it is often represented by water because water always seeks the path of least resistance, yet is strong enough to demolish even stone when no other recourse is available. everything below flows from this.

Here are 10 guides to the Way. To live them is to follow the Simple Tao as I see it, where it is up to us to tell the story, each in our own small way.
  1. Make your goal effortless action
    avoid unnecessary action or action that is not spontaneous.
  2. Treasure simplicity
    eliminate whatever is unnecessary and artificial and appreciate the simple and the apparently ordinary.
  3. Cultivate stillness
    only stillness will clear muddy waters and enable you to see the truth.
  4. Be patient
    can you remain unmoving until the right action arises?
  5. Be gentle
    love peace and restraint and avoid all unnecessary violence. “do not regard weapons as lovely things. for to think them lovely means to delight in them, and to delight in them means to delight in the slaughter of men.”
  6. See beauty
    in the mundane and the normal. Apreciate the beauty around you and in yourself.
  7. Be true
    dedicate your life only to that which you find beautiful or fascinating, and thus be true to yourself.
  8. Live in the moment
    feel the hand of time sweeping past second by second.
  9. Be happy
    to conduct one’s life according to the Tao, is to conduct one’s life without regrets.
  10. Be compassionate and honor life
    only those who are compassionate and treasure life in all its forms can show true bravery and acquire true wisdom.