Veganisme

vegetable-1278573_960_720

Mijn vader is veganist. Een eetpatroon waarvoor je per definitie voedingssupplementen moet slikken lijkt mij geen volwaardige voeding, maar mijn vader is een overtuigend redenaar. Zeker als hij zich in een onderwerp grondig heeft verdiept. Het argument dierenrechten acht hij niet zo van belang. Hij merkt dat zijn eigen gezondheid erop vooruit is gegaan. Dat kan ik mij voorstellen. Hij eet 100% plantaardig, met de hoofdrol voor groenten en fruit.

Omdat hij mij graag gezond ziet en omdat hij zich zo goed voelt dat hij het van de daken kan schreeuwen, heb ik een aantal veganistische (kook)boeken van hem gekregen. Daarnaast is veganisme zijn enige onderwerp zodra we elkaar zien. Ik weet er inmiddels aardig wat vanaf.

Ik zie er ook wel wat in. Het is een forse energiebesparing wanneer je zelf de groenten rechtstreeks eet en niet afhankelijk bent van het groeien van tussenstation dier om dat op te eten (ook in de vorm van zuivel). Je krijgt zo al veel meer groente binnen dan als omnivoor.

Wel heb ik gemerkt dat ik aardig wat tijd kwijt ben met het verzamelen van ingrediënten. Alle veganisten online zeggen dat dit went en dat je ervaren raakt, maar dat klinkt als ‘inderdaad kost het je dagelijks 2 uur, maar na verloop van tijd wil je daar ook 2 uur aan besteden’. Dat overtuigt me niet. En ik ben geschrokken op bijeenkomsten. Als je niet van tevoren aangeeft dat je veganistisch wil eten, is er niets te kiezen. Als je het wel aangeeft, krijg je je eten een half uur later dan de rest. Een bevriende veganist knikte herkennend toen ik het hem vertelde. Hij gaf me de tip altijd iets te snacken in je tas mee te nemen. Er is gewoon een gerede kans dat je anders niet eet.

De reacties zijn in mijn korte testperiode over het algemeen verbaasd en negatief geweest. Veganisten hebben een bijster slechte reputatie. Aanstellers, moeilijkmakers, evangelisten, sfeerbedervers. Het is verbijsterend hoe mensen die het eigenlijk goed met je voor hebben je dan als nodeloze test zuivel voorzetten. Nu ben ik gevoelig voor kritiek, dus ik noemde het op een gegeven moment maar helemaal niet meer en at veganistisch met smoesjes.

Al met al is het me in die testperiode ook niet heel goed gelukt. In van alles zitten dierlijke middelen. Diezelfde bevriende veganist zei dat veganisme altijd een poging-tot is. Een ritje in het openbaar vervoer, met leren stoelen, betekent al dat je dierlijke producten gebruikt. Het was mij nou ook weer niet te doen om het volledig uitbannen van dierenleed, maar veganistisch leven kwam op me over als buitengewoon gecompliceerd.

Qua ingrediënten vind ik veganisme erg geslaagd. Inhoudelijk klinkt het als een utopie. Maatschappelijk is het heel moeilijk vol te houden.

Advertenties

Groepspedagogiek

The_World_Affairs_Council_and_Girard_College_present_Bill_Cosby_(6344413702)_(cropped_to_Cosby)

Toen Bill Cosby nog kón, jaren geleden, bereikte hij de publiciteit met een pleidooi voor meer ruggengraat en zelfredzaamheid bij de zwarte gemeenschap in de Verenigde Staten. Het was tegen het zere been. Cosby veroordeelde het slachtofferdenken en pleitte ervoor dat de zwarte gemeenschap in zichzelf investeert. Eigenlijk kun je met Bill Cosby helemaal niet meer aankomen, maar had hij een punt?

Etnisch profileren en de verwachting van politieagenten dat zwarte mannen per definitie zullen schieten zijn schering en inslag. In de afgelopen jaren zijn vele zwarte mannen het slachtoffer geworden van de (niet zelden racistische) aannames van politieagenten, van bezuinigingen op het goed trainen van die agenten bij stress-situaties en van de spijtige ervaring van politieagenten dat zwarte mannen inderdaad vaak schieten. Het gevolg is dat zwarte jongens opgroeien met geheel eigen en absurde gedragsregels in de openbare ruimte. Geen handen in je zakken stoppen, altijd overmatig beleefd blijven tegen agenten, accepteren dat je in je mooie zelf gekochte auto vaker staande gehouden zult worden. Een ander gevolg is Black Lives Matter, dat terecht breed de aandacht vraagt voor de vooroordelen van de politie en de dodelijke gevolgen daarvan.

Vanzelfsprekend is het beter trainen van de politie een oplossing van het probleem. Niet verstarren bij stress-situaties, zicht blijven houden op de realiteit en een zo breed mogelijk scala van vooroordelen hebben zodat je niet automatisch voor die ene gaat. Het kan goed zijn dat vooroordeel nr. 23 de huidige situatie is.

Een andere, banalere, oplossing voor etnisch profileren en racistisch politiegeweld zou zijn als de groepen die eronder lijden een minder opvallend onderdeel zijn van het reguliere daderprofiel. Zoals elke simpele racist het al zegt: als er niet zoveel indianen/zwarten/Marokkanen/Joden werden genoemd als gezochte criminelen, zouden ze minder als hele groep daarop aangekeken worden. Lekker makkelijke conclusie, maar hoe voorkomen de groepen als geheel de criminaliteit van een deel? En zijn ze wel één groep?

Na verschillende aanslagen door islamitische terreurgroepen werd telkens door anonimi  en politici gevraagd aan ‘de’ islamitische gemeenschap om deze aanslagen te veroordelen. Sommige moslims deden dat direct en ronduit. Vanzelfsprekend. Ze zijn tegen moord en terreur. Andere moslims vroegen zich af wat het dan deed als zij het veroordeelden. Wie van de (potentiële) terroristen luistert daarnaar? Wat heeft de maatschappij aan een veroordeling van terreur door de moslim op de hoek?

Ik vermoed veel. Ik vermoed effect. Al kan ik daarmee niet beweren dat moslims en welke andere groep dan ook verplicht zijn om amoreel gedrag altijd en als antwoord te veroordelen. In mijn eigen club is een grootscheeps schandaal aan het voortslepen ten aanzien van seksueel misbruik. De clerus heeft er (ten lange leste) veroordelend op gereageerd. De leken reageerden sneller en massaal. Een groot deel zei vaarwel. Van de mensen die bleven, was er een aanzienlijk aandeel dat opheldering, straf en scherpe maatregelen voor de toekomst eiste. Voor wie het buiten de Kerk niet gezien heeft: er is heftig veroordelend gereageerd. In de publieke opinie heerst zodoende nu het idee dat de clerus laks is en daarentegen dat de leken het seksueel misbruik niet in de hand hebben gewerkt.

Een sociaal netwerk helpt altijd. Mensen die ontsporen hebben een vangnet nodig. Dat zijn familie en vrienden, maar dat zijn ook de maatschappelijke groepen waartoe je behoort. Ook die maatschappelijke groepen waar je nooit voor gekozen hebt, zoals je etniciteit. Buurtvader-projecten en aanverwante sociale controle bewijzen dat betrokkenheid, het stimuleren van sociaal wenselijk en het afkeuren van asociaal gedrag werken – ook als je niet bevriend of genetisch verwant bent.

Het afkeuren van aanslagen zal een doorgewinterde terrorist niet verwarren. Die denkt dat iedereen behalve hij afvallig is. Maar voor de jongens aan de zijlijn die hun leven van betekenis willen maken, is het buitengewoon belangrijk dat in de verste verte iedereen terroristisch martelaarschap grondig afwijst.

Cosby had gelijk dat de zwarte gemeenschap zichzelf moet helpen. Hij had meer mogen erkennen dat een slechte startpositie (gebroken gezin, verscheurende armoede, slecht onderwijs, beroerde woonomstandigheden, gezondheidsproblemen) alles bemoeilijkt, maar het maakt uit als je allemaal uitkijkt naar elkaar. Als geaccepteerd wordt dat jouw kind ook wordt opgevoed door mensen om je heen. Als door kinderen, door jongeren, gezien wordt dat ze met positief gedrag het verschil maken. Voor zichzelf en voor anderen.

 

 

Civitas Christiana

Photograph_of_3_men_in_suits_participating_in_the_Alma,_WI_dam_dedication._-_NARA_-_282433

Als je wil dat mensen je standpunt willen leren kennen, dan moet je hun nieuwsgierigheid wekken. Als je dus de schadelijkheid (en smakeloosheid) inziet van de reclames van SuitSupply, plak dan geen maandverband op de posters – zoals feministen bij een vorige, vrouwonvriendelijke reclamecampagne deden en ga ook niet met folders en spandoek rond een abri staan bij het Keizer Karelplein in Nijmegen. Je wekt in beide gevallen weerzin in plaats van nieuwsgierigheid.

Afgelopen week protesteerde de behoudend-katholieke groep Civitas Christiana in Nijmegen tegen de ietwat homofiel getinte reclamecampagne van SuitSupply. Nu staat SuitSupply (verkoopt herenkostuums) bekend om hun reuring opwekkende reclamecampagnes. De feministen reageerden al tweemaal heftig op een reclamecampagne waar vrouwen als blote decoratie of seksobject werden afgebeeld. In 2016 was de tegenreactie door verder niet-georganiseerde feministen een actie maandverband plakken op abri’s en etalages van SuitSupply. Het bedrijf spint daar garen bij. Slechte publiciteit is ook publiciteit. Onderwerp van gesprek bij de koffieautomaat en het nuchtere volksdeel gebruikt de kans om weer eens te zeggen dat mensen zich niet zo druk moeten maken want wat geeft een stel blote billen nou?

Ik ken Civitas Christiana niet. Dat kan heel goed aan mij liggen. Eerder kende ik Mother Angelica ook niet en dat bleek een Amerikaanse celebrity te zijn. Als Civitas Christiana mij eerst even gebeld had, had ik ze het volgende geadviseerd:

“Ok, je hebt dus een standpunt over afbeeldingen in de openbare ruimte die neigen naar (homo-)erotiek. Je wil ertegen protesteren. Je wil dat een breder deel van de samenleving weet dat je dit niet acceptabel vindt, dat je het geen openbare afbeeldingen vindt. Nee, je kunt er met spandoeken bij gaan staan, afspraken maken voor een cameraploeg en dan een klinkende uitspraak doen. Dat kan. Zorgen dat het kort en krachtig is, zodat er niet in je uitspraak geknipt kan worden. Je kunt erop rekenen dat er tegen-protest is, dat er over je gesproken zal worden. Man, je kunt er zelfs op rekenen dat mensen jouw groep gebruiken zullen om zichzelf verhevener, correcter en toleranter te bewijzen. Je zult dienen als een voorbeeld van hoe het niet moet. Zonder dat men werkelijk naar je mening heeft geluisterd. Jij bent tegen de liefde. Jij maakt mensen verdrietig. Jij bent fout.”

“Als ik je dan toch een tip mag geven: huur een abri en maak een poster met een variatie op SuitSupply. Bijvoorbeeld van een stel goedgeklede heren die bij een tweede keer kijken elkaar blijken bij te staan in een moeilijke situatie. Het lijkt alsof de ene man wordt versierd door de ander, maar nee, hij wordt in zijn rolstoel geholpen. Die vrouw die volgens SuitSupply dwars over het aanrecht wordt genaaid, die blijkt op jouw poster bij nader inzien gered te worden van verstikking met een heimlich-greep. Je hebt maar één of twee abri’s nodig en bel dan een programma als Editie NL of laat iemand anders bellen om er de aandacht op te vestigen. Dan wordt je daadwerkelijk geïnterviewd en kun je zeggen dat je dankbaar bent dat SuitSupply zoveel publiciteit genereert voor jouw standpunten, dat je begrijpt dat intieme beelden de aandacht langer vasthouden en sneller het onbewuste idee geven dat je door het kopen van zo’n pak ook goed gezoend zult worden. Dat je aan hebt willen tonen dat met andere beelden nog beter gescoord zou kunnen worden. En dat je wil zeggen dat…(en houdt dit bondig)…je zoenende mannen niet gebruikt wil zien worden door commerciële partijen om te scoren via choqueren. Dat er absurde reclames in de openbare ruimte hangen en dat dit een mechanisme van de glijdende schaal is. Als deze posters geen effect van verwondering meer op ons hebben, dan wordt de nieuwe grens van ons verwachtingspatroon opgezocht. Totdat de reclames ons afstompen en we uit lijfsbehoud niets meer ons willen laten raken. Vertel tot besluit dat je bereid bent tot meer reactionaire acties. Dat men je in de gaten mag houden.”

“Je hebt nu nog geen tijd gehad om te vertellen dat je iets tegen het praktiseren van homoseksualiteit hebt. Je hebt, gelukkig, ook nog niet kunnen zeggen dat God man en vrouw voor elkaar geschapen heeft. Gelukkig, want dat argument werkt niet in Nederland anno 2018. Daarmee verzeil je automatisch in een andere discussie dan je beoogt: God? Moeten we daar iets mee?”

“Straatinterviews of soundbites waarin welluidend en volgens de regelen van de argumentatieleer werd uitgelegd wat je tegen het praktiseren van homoseksualiteit kunt hebben, bestaan bij mijn weten niet. Als jij een goed doortimmerd verhaal hebt, kost het je tijd dat uit te leggen. Gun jezelf en je luisteraar die tijd. Zet jezelf niet in de positie waarmee je makkelijk weg te zetten bent als een hater of een vijand. Wek nieuwsgierigheid en doe in helder gedefinieerde stappen uit de doeken wat je denkt.”

Ludiek

“Nog een laatste tip: doe nooit ludiek. Nog nooit heeft een ludieke actie iets opgeleverd. De Amerikaanse Burgerrechtenbeweging deed niet aan ludiek. Het verzet in het Oostblok deed niet aan ludiek. De Nederlandse verpleegkundigen die betere arbeidsvoorwaarden willen, die doen aan ludiek. Je ziet waar het je zal brengen.”

Dat had ik met ze doorgesproken. Als ze me van tevoren hadden gebeld.

Polyamorie

Elkanah_and_his_two_wives

Een aanloop naar een post die ik morgen plaats. We zijn er als samenleving achter dat liefde in vele vormen bestaat. Dat het heel goed mogelijk is om verliefd te zijn op meer dan één persoon tegelijk en dat het ook heel goed mogelijk is dat je verder bent dan zo’n springerige verliefdheid en diepgevoelde liefde kent voor meer dan één partner tegelijkertijd. Wie hier nog steeds aan zou kunnen twijfelen wordt alleen al geholpen door hedendaagse media, zoals de televisiezender TLC.

Real life soaps

TLC, een echte vrouwenzender, heeft meerdere real life soaps over polyamore relaties. In ieder geval over bigamisten. Mensen die met meerdere partners tegelijk leven en daar in een private ceremonie mee getrouwd zijn. Wettelijk kun je (nog) niet trouwen met meerdere personen. Deze mensen zijn meestal met één van de partners wettelijk getrouwd en met de andere via die private ceremonies. Voor zover ik weet gaan de shows op TLC over één man die getrouwd is met meerdere vrouwen. De tegengestelde variant van één vrouw met meerdere mannen bestaat ook. En ik weet, van bijvoorbeeld de schrijver Arthur Japin, dat er polyamore relaties bestaan in de homoseksuele variant.

De shows op TLC spelen al jaren. In het begin wekten ze reuring en leidden ze tot instant succes. Inmiddels hebben we jarenlang kunnen zien dat de gezinnen functioneren en dat ze elkaar respecteren en er een vrij gelukkig leven op na houden. TLC leert ons dat we ons oordeel op moeten schorten. Dat bigamisten niet anders zijn dan wij en ze hun geluk gegund dienen te krijgen.

Maar functioneert dit?

Functioneren de gezinnen op TLC wel werkelijk? Uiteraard is het een uitvergroting. Je krijgt geen spannende tv van burgertruttigheid – al lijkt Heel Holland Bakt het tegendeel te bewijzen. In de bigamisten-shows zie je de vrouwen samenspannen tegen elkaar en als dat ze dient ook tegen de man. Hij wordt ingezet als breekijzer en vredebrenger wanneer er meningsverschillen zijn tussen de vrouwen en die meningsverschillen kunnen ook lang na zijn vredestichting nog als een veenbrand sudderen. De vrouwen zijn eerlijk dat ze elkaar lang niet altijd uitgekozen zouden hebben, ze zijn jaloers, ze zoeken allianties met de andere vrouwen wanneer ze een tegenstander vinden in een andere vrouw. Het huishouden zoals dat wordt weergegeven op TLC is een levenslange guerrilla-oorlog.

Jaren geleden heb ik met een strikt christelijke Amerikaanse een mailwisseling gehad over bigamie. Ze gaf me een korte rij bijbelcitaten als bewijsvoering dat de bijbel veelwijverij niet meer ondersteund. Ik kan die bijbelcitaten voor jullie opzoeken, maar het is eerlijk gezegd mijn werkwijze niet bij blogposts. Een deel van jullie heeft even weinig op met fundamenten in de bijbel als met fundamenten in de veda’s.

Wel wil ik hier psychologisch naar kijken. Mensen verlangen. Bereiken wat je wil brengt geluk voort. Hoe zeer kan het kwaad dat meer dan twee mensen in één relatie zitten?

Als ik naar de series kijk op TLC, de opgeklopte, gedramatiseerde series, dan komt het op mij over als een relatie die kwaad doet. De vrouwen maken de man hun boodschapper. Hij is voortdurend bezig met het sussen en bestieren van meerdere huishoudens die achter zijn rug om worden gedirigeerd in richtingen die het algemeen goed niet dienen. De vrouwen keuren elkaar en elkaars leven voortdurend. Wat betekent haar positie voor de mijne? Wat betekent de positie van haar kinderen voor de mijne? Wat betekent haar vruchtbaarheid voor de positie van mij en mijn kinderen? Het is een slangenkuil. Een vrijwillige slangenkuil, maar er zijn meer zaken die wij vrijwillig kiezen en die voor niemand goed zijn.

Ik kijk uit naar jullie reactie.

De Nora-problematiek

“De moderne literatuur schetst een duister beeld: Madame Bovary slikt arsenicum, Effi Briest sterft van verdriet en Anna Karenina gooit zich voor de trein. De aan huis gekluisterde moeders wilden zich redden uit een bestaan waarin ze zich levend begraven voelden. Ze hadden minnaars en ze hadden kinderen van wie ze het welzijn op het spel zetten om hun eigen geluk te vinden. En dat egocentrisme moesten deze grote vrouwen uit de literatuur van de negentiende eeuw met de dood bekopen.
Natuurlijk zijn de tijden van Flaubert, Fontane en Tolstoj veranderd. Het patriarchaat is verleden tijd. Voor de wet zijn man en vrouw gelijk. En toch: ook nu nog zijn moeders veel sterker aan huis en haard gebonden dan vaders. En accepteren we nog steeds veel minder van vrouwen dat ze die band verbreken dan van mannen. Een man die zich niet met het huishouden bemoeit, andere vrouwen meer begeert dan zijn eigen vrouw, geen intensieve relatie heeft met zijn kinderen en op een gegeven moment besluit het gezin te verlaten is een egoïst. Een vrouw die op vergelijkbare wijze handelt is ziek. Haar seksuele verlangen naar andere mannen (voorbeeldig getoond in Lars von Triers film Nymphomaniac), en vooral de relativering van haar moederlijke ‘plichten’ zijn in het denkpatroon van onze cultuur verankerd als pathologisch van aard. ‘Je bent waanzinnig’, zegt Henrik Ibsens Helmer tegen Nora als zij aankondigt hem, de kinderen en het gehate ‘poppenhuis’ te willen verlaten.
Tegenwoordig zouden we dat een gebrek aan vrouwelijke hormonen noemen. Want de moeder heeft het kind toch in zich gedragen, heeft het gevoeld, is één geweest met de vrucht in haar lijf. Dan is ze toch van nature sterker op anderen georiënteerd, meelevend, altruïstischer?”

– Uit: Vergeven : Omgaan met onrecht, het boek waarin Svenja Flaβpöhler haar met de noorderzon vertrokken moeder probeert te begrijpen.