De Nora-problematiek

“De moderne literatuur schetst een duister beeld: Madame Bovary slikt arsenicum, Effi Briest sterft van verdriet en Anna Karenina gooit zich voor de trein. De aan huis gekluisterde moeders wilden zich redden uit een bestaan waarin ze zich levend begraven voelden. Ze hadden minnaars en ze hadden kinderen van wie ze het welzijn op het spel zetten om hun eigen geluk te vinden. En dat egocentrisme moesten deze grote vrouwen uit de literatuur van de negentiende eeuw met de dood bekopen.
Natuurlijk zijn de tijden van Flaubert, Fontane en Tolstoj veranderd. Het patriarchaat is verleden tijd. Voor de wet zijn man en vrouw gelijk. En toch: ook nu nog zijn moeders veel sterker aan huis en haard gebonden dan vaders. En accepteren we nog steeds veel minder van vrouwen dat ze die band verbreken dan van mannen. Een man die zich niet met het huishouden bemoeit, andere vrouwen meer begeert dan zijn eigen vrouw, geen intensieve relatie heeft met zijn kinderen en op een gegeven moment besluit het gezin te verlaten is een egoïst. Een vrouw die op vergelijkbare wijze handelt is ziek. Haar seksuele verlangen naar andere mannen (voorbeeldig getoond in Lars von Triers film Nymphomaniac), en vooral de relativering van haar moederlijke ‘plichten’ zijn in het denkpatroon van onze cultuur verankerd als pathologisch van aard. ‘Je bent waanzinnig’, zegt Henrik Ibsens Helmer tegen Nora als zij aankondigt hem, de kinderen en het gehate ‘poppenhuis’ te willen verlaten.
Tegenwoordig zouden we dat een gebrek aan vrouwelijke hormonen noemen. Want de moeder heeft het kind toch in zich gedragen, heeft het gevoeld, is één geweest met de vrucht in haar lijf. Dan is ze toch van nature sterker op anderen georiënteerd, meelevend, altruïstischer?”

– Uit: Vergeven : Omgaan met onrecht, het boek waarin Svenja Flaβpöhler haar met de noorderzon vertrokken moeder probeert te begrijpen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s